


Nga Aurel Dasareti
Shqipëria sundohet nga një grup qelbësirash të neveritshme që mbrojnë miun e kanalizimeve. Shpopullimi dhe largimi i rinisë e ekspertëve nga vendi është një plagë e rëndë sociale. Për ta ndalur këtë krizë vdekjeprurëse, shoqëria kërkon angazhim qytetar, llogaridhënie nga politikanët, si dhe krijimin e kushteve ekonomike e profesionale që i mbajnë njerëzit në atdhe.
***
Mos u tërhiqni zvarrë nëpër baltë ditë pas dite – nxirrni të gjithë kufomat nga dollapi në të njëjtën kohë.
Ata tani janë ulur shumë të qetë në barkë (varkë-jaht) dhe ne e dimë se ku po lundrojnë… thjesht duhet të bëjmë durim edhe për një kohë.
Shqipëria po bëhet një republikë bananeje! Të gjithë politikanët në regjimin kriminal antikombëtar kanë shumë për të fituar nga mosprekja e superyllit, qelbësit që mban erë shumë më të rëndë tualeti sesa të tjerët në fushën e tij të ndyrësisë kundër vendit dhe kombit shqiptar.
Por, edhe politikanët gjysmë-analfabet e tjerë (ata nga opozita inekzistente) janë ulur të qetë në barkë sepse e dinë se janë ulur në një shtëpi xhami. Të gjithë kanë derrat e tyre në pyll, dhe më pas, gjëja më e mirë që mund të bëjnë është të mbajnë një profil të ulët dhe të mbulojnë njëri-tjetrin. Por besimi në demokracinë shqiptare është në rrugën drejt greminës.
Është e mahnitshme se sa shumë hajdutë mendojnë se mund t’ia dalin mbanë duke treguar vetëm një pjesë të së vërtetës. Mendoj se shumica e tyre e dinë se do të vijë një ditë kur shtypi do të marrë rrugën e nxehtë për herë të parë dhe njerëzit e varfër do të marrin shkopinjtë në duar.
Siguria, besimi dhe shpresa, të gjitha këto po zhduken ngadalë por me siguri; banditë, shërbëtorë të pabesë, politikanë të zgjedhur që ngrihen mbi ligjin dhe një kryeministër i paligjshëm që mendon se është në rregull që Shqipëria (popullsia e saj) të presë në radhë për ushqim dhe të largohet nga vendi. Është thjesht e trishtueshme. Është sikur atdheu i paraardhësve të mi është humbur.
Mos u besoni politikanëve, medias që e ka shitur veten, burokratëve, policisë, gjyqësorit, institucioneve shëndetësore etj. Ata punojnë për veten e tyre, për të mirën e tyre dhe jo për të mirën e popullit. Kjo bëhet për shkak të korrupsionit, ku figurat/mjediset e autoritetit rregullojnë hyrjen e tyre në bord dhe kujdesen për pushtet shtesë.
Ata që kanë diçka dhe përpiqen të dalin kundër kësaj, kundërshtohen nga të gjitha anët e shoqërisë.
Pse mendoni se gazetarët dhe analistët “e zgjuar” nuk e ngrenë zërin në debatin shoqëror? Ata nuk janë më budallenj sesa i dinë pasojat.
Bëhuni pjesë e patriotëve të vërtetë për të mbështetur politikanë “të pastër” me përvojë pune, deri në zgjedhjet e ardhshme. Tani është bërë shumë kritike ndaj Shqipërisë dhe të ashtuquajturave “demokraci” perëndimore…
“Përshtypja e një elite pushteti që beson se për ta vlejnë rregulla të ndryshme sesa për shumicën e njerëzve”. Epo, po? Nuk ka dyshim se politikanët (e vetëshpallur) nuk interesohen fare për atë që dëshiron populli. Ata ekzistojnë vetëm për veten e tyre dhe do ta shkatërrojnë plotësisht Shqipërinë nëse lejohen të vazhdojnë. Sa kohë duhet të presim që popullsia të zgjohet nga gjumi i tepërt për të ndaluar mercenarët, tradhtarët, antishqiptarët, gënjeshtarët, hajdutët dhe banditët të hyjnë në Kuvend?
Disa këshilla të mira: sigurohuni që të keni kontroll duke i nxjerrë të gjitha kufomat nga dollapi në të njëjtën kohë. A mund t’i imagjinoni parlamentarët duke dhënë pak shpresë, pak hapësirë për fleksibilitet dhe ndoshta kreativitet ekonomik? Modeli shqiptar bazohet më shumë në besimin tek shteti sesa në besimin e shtetit tek ne.
***
Politikanët kriminelë në vendet jodemokratike nuk largohen përmes demonstratave, por me forcë.
Shpesh është e vërtetë që regjimet autoritare dhe udhëheqësit kriminelë në vendet jodemokratike rrallë heqin dorë nga pushteti vetëm për shkak të demonstratave paqësore. Regjime të tilla shpesh kontrollojnë ushtrinë, policinë dhe median, dhe ato shtypin ashpër opozitën popullore. Megjithatë, historia pikturon një tablo më komplekse.
Modelet historike
09/08/2026




Fetah Bahtiri, Suedi
____
Recension
NJË DOKUMENTAR I KOMPLETUAR MIRË I LUFTËS
HEROIKE TË SHQIPTARËVE TË KOSOVËS
Çerkin Ibishi: KRONIKË NGJARJESH
(Gjatë viteve ´80-´90)
Çerkin Ibishi: ”Kronikë ngjarjesh (gjatë viteve 80-´90”´), Botues: Shtëpia
botuese FAD, Prishtinë, Biblioteka: Reflektime artistike, financuar nga
Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit e Republikës së Kosovës, 2025,
ISBN: 978-9951-393-34-8.
Libri ka 264 faqe dhe 73 fotografi e dokumente të skanuara, të dhëna në format të
vogël.
Kur i lexova vetëm disa faqe të këtij libri me titull që ma zgjonte kërshërinë, m´u kujtuan vitet e largëta 1967, 1968 kur unë punoja në gazetën lokale ”Zveçan” të Mitrovicës e ku i redaktoja shkrimet që vinin aty në gjuhën shqipe, sepse m´u kujtua se një djalosh i ri me emrin Çerkin Ibishi që sillte shkrime të cilat, nga mënyra e mbarështrimit gazetaresk, gjuhës dhe rrjedhsmërisë dalloheshin nga shkrimet e tjera të zakonshme. Qysh atëherë kam pas shprehur mendimin tim se ky djalosh ka mundësi të bëhet një gazetar eminent, i kalibrit më të lartë profesional.
Tani, pas 60 vjetësh, pasi e lexova këtë libër të Çerkin Ibishit, u binda se paskam pasur të drejtë për vlerësimin që e kisha bërë qysh atëbotë, para më shumë se një gjysmë shekulli.
Vetë titulli i librit na jep të kuptojmë se në te bëhet fjalë për një kronikë ngjarjesh të dekadave 1980 – 1990, ngjarje këto pjesëmarrës dhe dëshmitar i të cilave ishte vetë autori, Çerkin Ibishi, duke vepruar me shkrime heroike gazetareske dhe në forma të tjera individuale, gjithnjë në shërbim të kombit, atdheut dhe lirisë së trojeve të Dardanisë së sulmuar barbarisht nga hordhitë serbosllave. Me fjalë të tjera, libri është një përshkrim dhe prezantim i një periudhe të bujshme të historisë së Kosovës, duke u mbështetur edhe në shkrimet gazetareske që ai i ka bërë gjatë afër katër dekadave si gazetar i guximshëm.
Përnga struktura, libri ndahet në tri pjesë: pjesa e parë titullohet ”Herët nisi zëri
kryengritës”, e dyta është titulluar ”Rezistenca ndaj pushtuesit” dhe e treta, më e gjata
bën fjalë për ”Ngjarje dhe luftë”.
Dua të theksoj se libri është një mozaik i ngjarjeve, lëvizjeve dhe ecurive politike gjatë
viteve ´80-ta e të ´90-ta nga shekulli i kaluar që kanë ndodhur kryesisht në Mitrovicë e
rrethinë e që kanë pasur ndikim e reflektim në tërë teritorin e Kosovës, ngjarje këto për të
cilat Çerkin Ibishi ka shkruar, ka raportuar dhe ka njoftuar opinionin në kohë reale dhe që
kanë tronditur themelet e ish Jugosllavisë. Për shkak të shkrimeve të tilla regjimi
serbosllav autorin e ka torturuar, burgosuar, persekutuar dhe ndjekur barbarisht.
Lexuesi në këtë libër gjen shkrime e analiza të hollësishme me emrat e njerëzve dhe të
vendeve të ngjarjeve, për demonstratat gjithëpopullore të vitit 1981, lëvizjen e
minatorëve të ”Trepçës”, grevat dhe rebelimin e tyre kundër masave të Serbisë, protestat
e studentëve, rolin e Lidhjes Demokratike të Kosovës si lëvizje gjithëpopullore e cila
organizoi dhe funksionalizoi sistemin paralel të jetës së shqiptarëve nën terrorin
serbosllav, lëvizjen për shkëputje nga Jugosllavia – Deklaratën Kushtetuese të 2 Korrikut
1990, Kushtetutën e Kaçanikut nga data 10 Shtator 1990, daljen në skenë publike të
Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, intervenimin ushtarak të NATO-s, ngjarje këto të cilat
ilustrohen edhe me shkrimet e autorit në shtypin e asaj kohe, sidomos në të
përditshmen ”Rilindja”, ”Bujku” etj.
Në kapitullin ”Herët nisi zëri kryengritës” autori shkruan me argumente se ”e nisën
minatorët, e vazhdoi populli” për të dëshmuar me prova se greva e minatorëve ishte zë
kryengritës kundër regjimit të Serbisë.
Ndërkaq në kapitullin ”Rezistenca ndaj pushtuesit”, Çerkin Ibishi jep fakte e të dhëna
për organizimin e shkollave shqipe, për çka rregullisht i informonte lexuesit e gazetave,
gjë që i kishte irrituar pa masë pushtetarët të cilët e kishin arrestuar shumë herë, duke e
torturuar fizikisht madje edhe deri në alivanosje, për ta kërcënuar ”Mos shkruaj në
gazetë, përndryshe plumb në lule të ballit”. Për të qenë çdo fjalë e besueshme dhe
bindëse, autori në libër jep shumë emra e mbiemra të keqtrajtuesve dhe të të
keqtrajtuarve me shumë hollësi të tjera.
Kapitulli ”Ngjarje dhe luftë” ngërthen në vete të dhëna për shumë ngjarje që kanë
ndodhur në periudhën së cilës i kushtohet libri për të cilat Çerkin Ibishi kishte shkruar në
shtypin e asaj kohe, për çka edhe ka pësuar shumë. Gjejmë këtu të dhëna shumë
interesante për masakrat në Qirez, Likoshan, Prekaz dhe shumë barbarizma serbe që
janë ushtruar në Drenicë, në Mitrovicë, Shalë të Bajgorës, Suhagërllë, Qyqavicë, Resnik,
në Tregun e Mitrovicës, në Rrugën e Kovaçëve në Mitrovicë, në Lagjen e Boshnjakëve,
Kçiq, torturimet në Burgun e Smrekovnicës, vuajtjet gjatë deportimit për në Shqipëri dhe
shumë e shumë hollësi të tjera.
Të gjitha këto ngjarje autori gjatë gjithë kohës i deklamon me një gjuhë letrare të
pastër, të pasur, komunikuese, të kuptueshme për secilin lexues, fakt ky që librit ia rrit
vlerën.
Duke pasur parasysh mënyrën e të rrëfyerit, referencat/faktografinë të cilën autori e ka
prekur edhe me lëkurën e vet, saktësinë historike të tërë asaj që thuhet në libër, lirisht
mund të konstatohet se kjo kronikë e ngjarjeve që kanë ndodhur në Kosovë gjatë viteve
1980 – 1990, është një dokumentar historik i kompletuar mirë i luftës heroike të
shqiptarëve të Kosovës për çlirimin nga thundra shekullore serbosllave.
E përgëzoj autorin Çerkin Ibishin dhe i dëshiroj shëndet të mirë për të na dhuruar në të
ardhmen edhe kronika të tjera të ngjashme.



Pirro Prifti, Tiranë
Përplasje për vlefshmërinë e vaksinimeve anti Covid -19, për izolimet e popullatave gjatë Pandemisë, për teoritë konspirative të përhapura për fillesat e Covid-19, dhe për refuzimet e Dr Faucit para Senatit duke u mbështetur në Amandamentin 5, kanë patur një interesim të madhe në gjithë botën ashtu dhe në Shqipëri ku Prof. Edvin Prifti analizonte dhe diskuton sot problematikën. Të shumta kanë qënë debatet Mediatike dhe në portale për këto probleme ku janë përfshirë jo kompetentët të cilët përdorin variantin e sharjeve për të patur të drejtën në debat, dhe të Kritikëve, të cilët përdorin analizat për tu ballafaquar me Prof. Edvinin.
Shkas për këtë ishte një shkrim në gazetën SOT titulluar: “Plas debati, Alfred Cako “rihap” dosjen e kardiokirurgut Edvin Prifti, si u rreshtua me mafien farmaceutike në 2020… “.
-Cfarë janë të vërtetat dhe jo të vërtetat për Prof. Edvin Priftim në raport me problematikat e vaksinimeve anti-Covid-19 për të cilat Konspiracionisti Alfrad Cako debaton?
Akuzat dhe Problemet që ngre Prof. Edvin Prifti
Prof. Edvin Priti ka të drejtë në disa pika kritike si:
financimi amerikan i kërkimeve në Ëuhan ishte real, transparenca ishte e dobët;
teoria e `lab leak` ( rrjedhje informacioni nga laboratorët) që u trajtua fillimisht si “konspiracion”;
komunikimi publik për vaksinat nuk ishte gjithmonë i saktë 100%.
Shumë mjekë në 2020 (kur vaksinat ende nuk ishin gjerësisht të disponueshme dhe informacioni ishte i kufizuar) e trajtonin pandeminë seriozisht dhe mbronin personelin. Ndryshimi i qëndrimit më vonë (kur dolën më shumë të dhëna për efektet anësore, origjinën e virusit, etj.) nuk është automatikisht “hipokrizi”.
Vetë Prof. Edvin Prifti në intervistat e mëvonshme ka thënë se që në 2020 kishte dyshime dhe kishte bërë studime alternative (p.sh. mbi imunitetin e dobët), por publikisht ishte më i kujdesshëm.
Sidoqoftë Prof. Edvin Prifti ekzagjeron kur thotë se Fauci “krijoi” virusin ose se vaksinat janë armë gjenetike që ndryshojnë ADN-në. Këto janë hipoteza që nuk janë të provuara shkencërisht deri tani dhe se akuzat e Prof. Edvin Priftit janë pjesë e një debati të gjerë global që ende nuk është mbyllur sepse edhe origjina e saktë e virusit dhe përgjegjësia e plotë e institucioneve mbeten çështje të hapura, me hetime që vazhdojnë në SHBA.
Cilat janë Akuzat e Konspiracionistit Alfred Cako
-Akuzat e Konspiracionistit Alfred Cako ndaj Prof. Edvin Priftit duke e rreshtuar në `Mafian farmaceutike ` dhe si bashkëpunim me sistemin criminal janë shpifje dhe nuk ka asgjë të vërtetë aty. Në fakt Prof. Edvin Prifti në atë kohë mbronte kolegët e tij mjekë, jo industrinë farmaceutike apo Faucin.
Pra ndonjë nga akuzat e Cakos ka bazë faktike sa i përket shkrimit të 2020-ës: sepse Prof. Edvin Prifti atëherë mbronte pozicionin se pandemia ishte reale dhe kritikonte protestuesit/anti-sistemin e asaj kohe.
Por pjesa ku Cako e quan “bashkëpunëtor të mafies farmaceutike” dhe e paraqet si tradhti është ekzagjerim tipik i stilit të tij konspirativ. Ndryshimi i qëndrimit me kalimin e kohës (nga mbrojtje e mjekëve në kritikë të fortë ndaj vaksinave dhe origjinës së virusit) është i dokumentuar, por arsyet mund të jenë të ndryshme (të dhëna të reja, përvoja personale, etj).
Përse akuzohet Dr. Fauci?
Dr. Anthony Fauci (ish-drejtor i NIAID dhe këshilltar kryesor mjekësor për COVID-19 në SHBA) është akuzuar kryesisht nga kritikët (sidomos republikanë në Kongres, si Senatori Rand Paul) për disa çështje të lidhura me pandeminë. Këto janë akuzat kryesore, së bashku me mbrojtjen e tij:
Akuza: NIAID (nën drejtimin e Faucit) financoi përmes EcoHealth Alliance kërkime mbi koronaviruset e lakuriqëve në Institutin e Virologjisë në Ëuhan, që disa i konsiderojnë “gain-of-function” (modifikim që rrit rrezikshmërinë e virusit). Kritikët thonë se kjo mund të ketë kontribuar në origjinën e SARS-CoV-2 (teoria e “lab leak”).
Mbrojtja e Faucit: Ai ka deklaruar se NIH/NIAID nuk ka financuar kërkime gain-of-function në Ëuhan. Viruset e studiuara ishin shumë të largëta gjenetikisht nga SARS-CoV-2 dhe nuk mund të kishin prodhuar virusin e pandemisë. Ai ka thënë se përkufizimi i “gain-of-function” është teknik dhe i ngushtë.
Akuza: Fauci dhe kolegët e tij (përfshirë Francis Collins) promovuan artikullin “Proximal Origin” që hodhi poshtë teorinë e laboratori, ndërsa privatëisht disa shkencëtarë kishin dyshime. Kritikët thonë se ai ndikoi për të shtypur teorinë e lab leak dhe për të mbrojtur financimet e tij.
Mbrojtja: Fauci ka thënë se ka mbajtur gjithmonë mendje të hapur dhe ka kërkuar hetim të dyshimeve. Ai ka cituar email-e ku inkurajonte shkencëtarët të raportojnë shqetësimet te FBI nëse ishin të vlefshme.
Akuza: Në 2021, para Senatit, Fauci tha se NIH “nuk ka financuar kurrë” gain-of-function në Ëuhan. Kritikët thonë se kjo ishte e rreme ose mashtruese, bazuar në dokumente të mëvonshme.
Mbrojtja: Ai ka argumentuar se kërkimet e financuara nuk plotësonin përkufizimin zyrtar të gain-of-function të asaj kohe.
Akuza: Fauci ndryshoi qëndrimin për maskat (fillimisht i dekurajoi, pastaj i promovoi), mbështeti mbyllje të gjata shkollash dhe biznesesh, dhe mandatet e vaksinave. Kritikët thonë se këto ishin të tepruara, dëmtuan ekonominë dhe shëndetin mendor, dhe se ai i minimizoi rreziqet e vaksinave ose efektet anësore.
Mbrojtja: Ai thotë se këshillat ndryshuan me të dhënat e reja shkencore dhe se vendimet e politikave ishin të presidentëve dhe qeverive shtetërore, jo vetëm të tij.
Akuza: Bashkëpunëtorë të tij (si David Morens) përdorën email private për të shmangur FOIA (ligjin e informimit publik). Ka pretendime se Fauci urdhëroi fshirjen e email-eve.
Mbrojtja: Fauci ka mohuar se ka bërë biznes zyrtar me email privat ose se ka urdhëruar fshirje për të fshehur informacion. Në disa raste të fundit, Dr. Fauci ka përdorur Amendmentin e 5-të (të drejtën për të mos dëshmuar kundër vetes). Kritikët e shohin si “arkitektin” e dështimeve të pandemisë; mbështetësit e tij e shohin si shkencëtar që punoi nën presion ekstrem dhe shpëtoi jetë. Shumica e këtyre janë akuza politike dhe hetime parlamentare, jo dënime penale. Origjina e saktë e virusit (natyrore vs lab) mbetet e pazgjidhur zyrtarisht, edhe pse teoria e `lab leak` ka fituar më shumë mbështetje me kalimin e kohës.
Disa probleme të Vaksinës Covid-19në Botë dhe Shqipëri dhe Ardhmëria
Sipas të dhënave të grumbulluara nga Our Ëorld in Data / ËHO dhe raporteve të prodhuesve:
Totali global i të gjitha vaksinave kundër COVID-19 (të gjitha prodhuesit) është rreth 13.5 miliardë doza të administruara (deri afërsisht në mesin e 2024, me mbulim ~70% të popullsisë botërore me të paktën një dozë). Sipas raporteve të Pfizer/BioNTech, ata kishin shpërndarë mbi 3.6–3.7 miliardë doza deri në 2022 në rreth 180 vende/territore
Vaksina Pficer, Ne Shqipëri Instituti i Shëndetit Publik (ISHP) dhe Ministria e Shëndetësisë
Sasia e mbërritur ishte disa qindra mijë doza (rreth 550–735 mijë sipas burimeve të ndryshme), por jo e mjaftueshme për të mbuluar të gjithë popullatën, prandaj u kombinua me Sinovac, AstraZeneca dhe Sputnik V.
Efektet Anesore nuk kanë publikuar një raport të detajuar publik me numra të saktë të efekteve anësore për Pfizer (ose për vaksinat COVID në përgjithësi) në shkallë kombëtare.
Sipas deklaratave të përgjithshme të autoriteteve: Efektet e vëzhguara ishin kryesisht të lehta dhe të përkohshme (dhimbje në vendin e injeksionit, ethe, lodhje, dhimbje koke) – të njëjta me profilin global të vaksinës. Nuk u raportuan raste serioze në masë (si myokardit/perikardit) që të kishin shkaktuar shqetësim publik ose pezullim të vaksinës.
Në botë u administruan mbi 3 miliardë doza të vaksinës AstraZeneca (Vaxzevria / Covishield / ChAdOx1) kundër COVID-19. Në Shqipëri hynë rreth 538 000 doza AstraZeneca (nga India dhe Suedia). 78% e tyre u aplikuan, që do të thotë rreth 420 000 doza të administruara, dhe u ndërpre plotësisht në dhjetor 2021. Më pas nuk u përdor më. Efektet anësore në Shqipëri
ISHP dhe Silva Bino kanë deklaruar publikisht se: Nuk ka pasur raste të raportuara të efekteve serioze si sindroma e trombozës me trombocitopeni (TTS / mpiksje gjaku me numër të ulët trombocitesh). Nuk ka pasur vdekje të lidhura me vaksinën.
Efektet e vëzhguara kanë qenë vetëm të lehta dhe të zakonshme: temperaturë, mpirje e krahut (dhimbje në vendin e injeksionit). Të gjithë të vaksinuarit janë monitoruar (zakonisht për 45 ditë). Një pjesë e personave që konsideroheshin me risk më të lartë nuk bënë dozën e dytë me AstraZeneca, por kaluan te Pfizer ose Sinovac. Në përmbledhje: Rreth 420 mijë doza u dhanë, dhe sipas autoriteteve shqiptare nuk u regjistruan efekte anësore serioze. Efektet e lehta ishin të njëjta me ato që u raportuan globalisht (dhimbje, ethe, lodhje etj).
Raporti i efekteve anesore e vaksinave mRNA me vaksinat standarte dhe Imuniteti
Vaksinat mRNA shkaktojnë më shumë efekte të lehta afatshkurtra se shumica e vaksinave tradicionale (të inaktivizuara, protein subunit, apo vaksina rutinë si gripi, MMR etj.).
mRNA COVID: Dhimbje në vendin e injeksionit (70–90%), lodhje (50–70%), dhimbje koke (40–60%), ethe, dhimbje muskujsh – sidomos pas dozës së dytë. Zakonisht zgjasin 1–2 ditë.
Vaksina standarde (p.sh. gripi, të inaktivizuara si Sinovac, protein subunit si Novavax): Efektet lokale dhe sistematike janë më të rralla dhe më të lehta (dhimbje lokale 30–50%, ethe më pak se 10–15%). Në përfundim: Vaksinat mRNA janë më “reaktogjene” (shkaktojnë më shumë simptoma të lehta), sepse stimulojnë sistemin imunitar më fort. Rreziku nga Infeksioni COVID është 5–10 herë më i lartë se nga vaksina mRNA. Vaksina mRNA jep vetëm një pjesë të virusit (proteinën Spike) dhe stimulon kryesisht imunitetin sistemik (në gjak).
Ajo nuk krijon mirë antitrupa sekretorë IgA në mukozën e hundës dhe fytit (që janë thelbësore për të parandaluar infeksionin në vendin e hyrjes).
Studime kanë treguar se vaksinat mRNA shpesh nuk formojnë qeliza plazmatike afatgjata (long-lived plasma cells) në palcën e eshtrave, të cilat janë përgjegjëse për prodhimin e vazhdueshëm të antitrupave për dekada. Kjo është arsyeja kryesore e rënies së shpejtë të antitrupave. Vaksinat mRNA janë shumë të mira për të parandaluar sëmundjen e rëndë dhe vdekjen, por nuk janë të dizajnuara (dhe nuk arrijnë) të japin imunitet sterilizues të përhershëm kundër një virusi që muton shpejt dhe infekton mukozën. Kjo nuk është “dështim” i teknologjisë mRNA – sepse karakteristikë e shumicës së vaksinave kundër viruseve është rënia së shpejtë të antitrupave respiratorë . Për këtë arsye rekomandohen doza përforcuese periodike, sidomos kur qarkullojnë variante të reja.
Prof Dr Hakif Bajrami, historian, Prishtinë
Është mbushë Kosova me mediokritetë dhe politikanë që nuk e shohin as hundën e vet, sepse janë dehur nga “fama” që mednojnë se e kanë blerë “dituri dhe pozita” në pazarin e paftyrësive. Po, këta mediokër as nuk kanë famë, as nuk janë urti njerëzore, dhe terthorazi i ndihmojnë politikës Milosheviqit (pasardhësve të tij të shumët), që po thonë se: “Ja kush janë këta shqiptarët”. Më kujtohet kur në Zyrën Politike të UÇK-ës në Prishtinë, vinin kërcnime se: “do të ju shndërrojmë në suxhuk. Derrave tanë do t` ua qesim mishin dhe eshtëra të të gjithë shqiptarëve”. Vinin edhe kërcnime tjera, të cilat nuk mund t` i them publikisht, sepse kam përgjegjësi morale dhe shekncore, për fjalën e thënë, sepse po e thash nja 20% të fajit e marrë edhe unë që po i ngacmojë krimet dhe mizoitë serbiane në një shkrim ku nuk kam mundësi të përdori referenca arkivore.
Po, vinin edhe komesarë nga të katër anët e Globit me detyra neokoloniale dhe thonin: “Nuk guxoni të mirreni me hulumtimin e krimeve serbe, sepse për atë çështje jemi vetëm ne që punojmë me firmën e KS OKB, përkatësisht me Rrezolutën 1244 nga 10 qershori 1999”.Ata dhe këta i ngjanin sielljeve të kolonizatorëve në Afrikë të cilët posa shkuan u thanë vendasëve: “I mbyllni sytë. Ata i mbyllën. I Hapni sytë”. E rash, u thanë e jueja është Bibla, kurse toka, ajri dhe uji janë toant”!
Shiqoni, kurrë Kosova nuk ka qenë pa sojin e analistëve, që dalin dhe akuzon luftën e drejtë, që ia ka shëptuar familjën dhe kombin, që provon të përhapë doktrina politikaneske me përpiekjën e mjegullirave, se: “çdo kush ka bërë krime”, kur dihet se UÇK bënte luftë mbrojtëse. Po kush je ti more shakllban-sallahani, nuk ka rëndësi fare. Por ka fortë rëndësi, kush të ka ftuar në TV, e besa edhe pse je futë në pozitën e këshilltarit politik, aty ku i futet shefit thikën pas shpine. E besa tash as shefi nuk është pa vrejtëje, sepse është dashur t` i dijë vest e njerzëve dhepra. E kjo ka rëndësi, sepse ata që janë aty zot shtëpie në TV, vet e kanë thënë një akuzë të tillë, bile pa fie turpi, por duke u krekosur se po i trashin fondet e tyre të errta, e me ‘analista” provuan të lajnë një zdral shpirtëror personal.
Pse të mbetën vetëm,në vallën mizore të REZONIMIT. Prandaj me shumë lehtësi analistëve iu bashkohet kush tjetër pos Baton Haxhiu, i njohur si gazatar që vibron në mes trupit tij dhe hies që “nuk e ndjek”, sespe edhe hieja nga njëherë turprohet nga trupi dhe mendja e çelbur. Edhe më e çuditëshme është deklarata e një njeri fodull, që edhe më me pafytyrësi thot hapur: “Po kur të hyish në besidme duhet dhënë diçka”!. Nuk ka ndrrua “haxhia”, sepse ka shpresë se nëse qyteza e tij i bashkohet një skaj të Kosovës, për Serbinë nuk bahët nami. Se Kosova është mbush me kësi llumi politik infektiv, që janë shumë më të rrezikshëm se virusi organik. Kështu nuk është çudi, kur disa parti (LDK, PDK. AAK, NISMA), pa menduar fare, në rrethana kur po u hapet çdo kanal televiziv, rrugët dukën të shkreta, e këta bërën një veprim urrejtës dhe inatçor që është veti e shkollës Kumrovcit. Jemi në luftë bilogjike, që dikujtë me qëllim i ka dalë dreçi nga koteci, krejtë për të përfituar para sikurse partitë tona “instutucionale dhe patriotike”, për fotele. Unë moti kam mësuar se as institucioni shtetëror e as partiotizmi nuk blehen me pare, dhe me benificione pozitash, madje politikë fajdexhinjësh.
Mjaftë kam lexuar dhe kam shkruar për kirmet serbiane, bile me to jam marrë që nga viti 1975. Po, në shtator të vitit 1999, me iniciativë të Adem Demaçit e shkrova punimin e dokumentuar: “Gjenocidi serbian ndaj shqiptarëve 1844–1999”,Prishtinë 2000. Ky shkrim është botuar në librin e Nusret Pllanës në nëntë (9) gjyhë botërore, dhe është shpërndarë në çdo bibliotekë të njohur të globit. Ky pyblikim lirishtë mund të quhet AKTAKUZË ndaj mizorive serbiane për dy shekuj, pra edhe për gjenocidin në luftën 1998/99,sepse u deportua gjysma e popullsië shqiptare jashtë Kosovës, që ka karakter gjeocidal, sepse Milloshi jo vetëm që preu, dogji dhe vrau, por barti KUFOMA deri në Beograd dhe prej andej (e them për herë të parë-hb) provoi që përmes Zhirinovskit dhe disa kriminelëve vendas (Sheshel, Stanishiq, Millosheviq, Arkan, Llazareviq, Shainoviq, Angjellkoviq etj) t` i tresefroi KUFOMAT SHQIPTARE në Sibir (Rusi-hulumtoni këtë fashizëm “Banalista”). Mos më besoni mua. Lexoni shkriemt e Çernomerdinit. Ju gazeatrë azgana dhe sarhosha të tezgave,ju botuas dhe plasues si dëshmi e një lufte që aksidentalisht e keni përjetuar nga mjegullat. Shkrimi i Çernameredinti është deponuar në një bibliotekë të Moskës. Pse mos ta sqaroi se nga adminstrata e UNMIK-ut, (pas botimit të librit të Nusret Pllanës), më ka FTUAR PESË HERË në zyrët e tyre. Aty jam kërcnaur se historianët shqiptarë i kemi në listë dhe ju nuk guxoni të mirreni me hulumtimin e krimeve, sikurse as gjykatësit dhe prokurorët e juej nuk janë kompetent të kryejnë punë juridike pa lejën tonë. Këtë detyrë e ka pasë edhe EULX-i. Këtë detyrë e ka edhe Gjykata Speciale me seli në Hagë. E tash mediokrit thonë se ne nuk kemi formuar gjykata për hulumtimin e krimve, dhe me qellim e injorojnë KOMPTETENCËN e UNMIK+EULEX-it. Me këtë jo që i kanë kursyer shqiptarët, por kanë pasë porosi mos me i prokuruar kriminelët serbian fare. E këtu, me fajin e fodullëve tanë politik, na ka mbetë dreqi në torishtë. Kaq kësaj radhe.
Kush është Baton Haxhiu që del e felt për falje të krimeve. Jo, kam qenë pranë Anton Qetës, çdo kund nepër Kosovë e Maqedoni, por edhe në Gjermani e Zvicër (pra jo ata që krekosën sot nepër televizione se “kemi qenë zavedës të Bac Antonit” etj). Në çdo vedn kemi theksuar se Shqiptarët po e bëjnë PAJTIMIN kombëtar. Pra askush nuk ka gjak për të falë. Pra pajtim po, falja mbetet çështje morale. Esenca e Lëvizjës shqiptare 1990/91, ka qenë pajtimi, jo falja, duke mos përjashtuar se ka pasë edhe të atilla medime, se “po nuk tham FALJE, tragjedia do të na përseritet”. Por tradicionalisht shqiptarët kur kanë shkruar historinë, së pari ka pasë: Pajtim, por falje të krimeve, nuk i ka theksuar askush. Mos të habitët pra askush se nuk ka gjak që falet. Edhe Serbia ka filluar të mësoi se po u forcua QEVERIA e Koosvës, Qeveria (askush tjetër) do të kërkoi me gjyq, së pari: PAGESËN E REPARACIONEVE. Për të dalë pastaj te kthimi i pronës së Republikës, pra çdo pasuri që është grabitë pa normë ligjore, shteti duhet ta konfiskojë me ligj. E kur t` i shtohet edhe politika e bashkimit kombëtar , del se këtu e ka virusin rënja e Qeverisë Kurti, më 25 mars 2020
.Tash po u rrefej se këto ditë lexova librat: M. Miniq, Lufta në Kosovë 1998/99. Beograd 2002, ku ish politikani titist e pranon Republikën e Kosovës sovrane; Shaqir Vukaj, Rusia dhe Kosova, Titranë 2007; Dario Malnar, SHBA dhe Kosova, Prishtinë 2013; Talbot-Çërnomerdin, Prapaskenat e kapitullimit të Millosheviqit, Tiranë 2009; Henry H. Perrritt Jr, USHTRIA ÇLIRIMTARE E KOSOVËS, Prishtinë 2008, shkrim ky që botimi përputhët me datën e shpalljës së Pavarsisë Kosovës. Në këto libra do të mësohet se çka ka investuar bota e civilizuar:NATO dhe njerëzit vullnetmirë për LUFTËN TONË TË DREJTË ME UÇK-ën FAMËLARTË NË BALL.
Nuk çuditëm në ata që edhe më 1998/99 e kanë sharë e pshty Luftën e UÇK-ës, por brengosëm në disa komadnatë, sot drejtues të partive, që fare nuk u ndalën e të mendojnë se jemi në luftë të padukshme dhe jemi bërë gazi i botës, me veprimin e 25 marsit 2020. Unë këtë nuk ethem për hatër të askujtë. Dhe marria është bërë edhe më tragjike, se as pas “një këndellje” logjike që do të duhej të ndodhëte, kabadahijnjët politik nuk janë kah shohin e as kah ndiejnë për asgjë. Madje kanë filluar ta PËRGOJOJNË EDHE DIASPORËN TONË HEROKIKE dhe në çdo kohë atdhetare. E këta miopët politikë, duhet të mësojnë se BOTA nga kjo luftë kundër “Infektimit19”itit të padukshëm dhe të dukshëm, nuk do të duket ma kurrë, sikurse ka qenë. Çdo gjë në Glob duket se është paralizuar në rrafshin e diturisë mjeksore. Por këta politikanët tanë të tezgave të alkoholit, nuk e shohin tragjedinë në GLOB, sepse “jargani” i tyre nuk është deigur ende.
Po, më kujtohet kur GJYSHJA kur isha fëmi, më tregonte se si: Kosta Peçanci dhe Bozhidar Jankoviqi i ia kishin diegë FAMILJËN prej 51 anatrësh për së gjalli në zjarr. E ajo i kishte parë tragjedinë e mshefur pas një therre, dhe duke treguar ndalej e klithte: “E mora dorën e NËNËS, që i kishte mbetë jashtë një trani që po digjej. Nënës i ishte diegë mbi gjysmën e trupit. Pasi që shkuan shkiet, e mora dorën e NANËS dhe e fuita në gji. Por djali jem, dora e të vdekunit nuk po u nxejke. Sado që gjysma e trupit NANËS ende po digjej, unë mednova se po i ndihmojë”. Këtë sqenë e kujtoj dhe ia besoi çdo familje shqiptare të viteve 1998/99, i besoi xhamave të nënës Aziz Kelmendit, i besoi Abrisë, Poklekut, Prekazit, Mejës… çdo lokaliteti anë e kënd Kosovës, se çka kanë psuar shqiptarët nga fashizmi serbian më1981-1999. E do kargjozë sot, të ngritën e ta akuzojnë UÇK-ën, që është themeluar me troha të bukës, sidomos nga populli i shkrumuar dhe DIASPORA jonë patriotike, për ta siguariar lirinë e një populli, që nuk e ka sulmuar ASKEND në sofër si: FAMILJËN BOGUJEFCI në BESIANË, si familjën JASHARI në Prekaz që është QABE e një kombi të shumëvuajtur. Akuza e këtyre palaqove nepër televizione, është më shumë se akuzë e pafalëshme, akuzë kundër njerzimit dhe lirisë, për çka prokurori i shtetit duhet të veproi. Po, popullit sernbian nuk i ndihmohet, duke i falë asgjë. Populli serbian do katarzë, e katarzën e mbrrin vetëm kur ta ndien në kurriz, se në emër të tij dikush ka bërë gjenocid. Popullit serbian duhet t` i ndihmohet duke ia kujtuar krimet që i ka bërë shteti dhe partitë në emër të tij, dhe duke ia plasuar faktet në fytyrë-tavolinë, sepse Hitleri Serbian ka qenë i droguar nga politika, ngjajshëm sikurse politikanët tanë sot, të “droguar” në luftën për fotele.
A kanë dallim veprimet e disa politikanëve sot, askush nuk e dinë se ku shpje kjo politikë, sepse Shteti i Kosovës, por diskulifikohet kudo nepër botë, e ne turr e me falë territore, turr e me akuzar atë që të ka çliruar (po edhe NATO por me UÇK), turrë e pa fie turpi me ia falë Serbisë krimet, me i dhuruar diçka, siç predikoi, shih një kryetar kasabe. Po populli e di akordin e 15 majit 1998 në Beograd, e di fajlorin e 28 majit 1998 në Vashington, i njoh nja 12 marrëveshje në Beograd – Prishtinë, dihet EKIPI që i ka hulumtuar “krimet në Kosovë” e që janë bërë me moton: “unë i pari në katund, e ndoshta i dyti në Beograd, le të bahet çka të bëhet’. Ore shqiptarë, bota sot është shumë e vogël, dhe mu për këtë “infektimi 19”, na pati shti në birë të minit, sespe ndaj vendit ku jetojmë, ndaj natyrës që na ushqen ajr lirie pa para, po siellemi mizorishtë. Sikur është harruar lufta dhe mizoritë e okupatorit mbi nënat dhe motrat tona, mbi dheun tonë, mbi gjakun tonë, që nuk falet. Lexone Ali PODRIMËN! Lexone poetin anonim:O Kosovë o tokë bekue,ku gjallnue kanë dymbdhjetë fise,E Shqipnisë ma e bukra hise,Gjithë për ty gjaku më gufon,S asht shqiptar ai që Ty të harron!
I lexoni librat e tyre se, çfar torturash psiçike kanë pësuar edhe burrat shtetëror: Talbot, Ollbarjt, Klinton, Çernomerdin, Jellcin, Blerë e shumë të tjerë, duke provuar që në Kosovë të mbretërojë liria për çdo kend.
Sot Kosova është para një provimi shumë të koklavitur. Kuvebdi i Kosovës në vend se të mirret me prodhimin e ligjeve dhe ta korigjojë çdo lëvizje politike në interes të paqës, ai është bërë smundje për veti që i ka përçarë edhe familjet, jo ky pati të drejtë, jo ky ishte i “droguar”?!
Prekne kokën politikanë dhe ia jepni shansën popullit që t` u besoi, sepse besimin e keni humbur në total. Ju flas dhe shkruaj sinqerisht.Kujtone Trenin e vdekjës, Bllacën, Kuksin, Stankovecin, Çegranin dhe ata fatmjerë që mbetën maleve nepër Kosovë.
Më 9 gusht 2026



Foto nga familja e “Rrahim Abdullah Musa dhe Zylfije Musa – themeluesit e një familjeje prej 11 fëmijësh, të rritur me punë, sakrificë dhe përkushtim ndaj arsimit.”

Luan – Asllan Dibrani, Durrës
FAMILJA MUSA – NJË SHEKULL QËNDRESE, PUNE, DIJEJE DHE SAKRIFICE
Nga duart e plasaritura të Rrahim Abdullah Musës dhe qëndresa e nënë Zylfijes, te kurbeti, shkollimi, përndjekjet, burgjet, rezistenca, UÇK-ja dhe amaneti për brezat
REPORTAZH HISTORIKO-PUBLICISTIK NGA: Autor: Asllan Dibrani – Luani
Gazetar, publicist, piktor dhe skulptor, ish i burgosur politik dhe veprimtar shumëvjeçar i çështjes kombëtare shqiptare
Ka familje që historinë e tyre e ruajnë në albume fotografish. Ka familje që e tregojnë përmes kujtimeve të pleqve. Por ka edhe familje, historia e të cilave është shkruar në duart e punëtorit, në lotët e nënës, në rrugët e kurbetit, në bankat e shkollës, në dyert e policisë, në burgje, në mërgim, në rezistencë dhe në luftën për liri.
E tillë është historia e familjes Musa.
Në themel të saj qëndrojnë dy njerëz: Rrahim Abdullah Musa dhe Zylfije Musa, dy prindër që krijuan një familje me 11 fëmijë dhe që, në kohë të vështira, u përpoqën t’u linin atyre jo luks e privilegje, por diçka shumë më të çmuar:
punën, edukatën, shkollën, dijen, kulturën, dinjitetin dhe dashurinë për atdheun.
Ky reportazh ndërtohet mbi rrëfimet dhe materialet e familjes; për ngjarje që kërkojnë dokumentim historik ose juridik, formulimet duhen kuptuar si dëshmi familjare deri në verifikimin e plotë të dokumenteve përkatëse.
Rrahim Abdullah Musa nuk ishte njeri i privilegjeve dhe as i diplomave të mëdha.
Ai ishte njeri i punës.
Duart e tij ishin duar punëtori – të plasaritura, të lodhura dhe të pjekura nga puna e rëndë. Por me ato duar ai ngriti një familje.
Përkrah tij qëndronte nënë Zylfije Musa.
Nëse Rrahimi kërkonte bukën larg shtëpisë, Zylfija mbante mbi supe barrën e përditshme të një familjeje me njëmbëdhjetë fëmijë. Ajo ishte nënë, edukatore, kujdestare dhe shtylla që e mbante shtëpinë të bashkuar kur jeta bëhej e rëndë.
Në atë familje nuk kishte pasuri të mëdha për t’u trashëguar.
Kishte diçka tjetër:
fjalën e prindit, punën, respektin, shkollën dhe bindjen se fëmija duhet të shkojë më larg se prindi.
Rrahimi, megjithëse vetë nuk kishte pasur mundësi për shkollim të lartë, lexonte dhe i orientonte fëmijët drejt arsimit, kulturës dhe dijes.
Kjo ishte një nga fitoret e tij më të mëdha.
Nuk u la fëmijëve një jetë të gatshme – u krijoi mundësinë ta ndërtonin vetë.
Pastaj erdhi kurbeti.
Si për mijëra shqiptarë të brezit të tij, edhe për Rrahimin rruga e punës çoi drejt Gjermanisë.
Por kurbeti nuk ishte vetëm pagë.
Ishte largësi.
Ishte mungesë.
Ishte mall.
Ishin vite larg gruas dhe fëmijëve.
Ishin punë të rënda dhe duar që plakeshin para kohe.
Sipas rrëfimit familjar, për periudha të caktuara Rrahimit iu kufizua ose iu pamundësua kthimi në Jugosllavinë e atëhershme dhe, rrjedhimisht, te familja e tij në Kosovë.
Kështu, kurbeti ekonomik ndërthurej me presionin politik të kohës.
Por ai vazhdonte të punonte.
Jo për luks.
Për fëmijët. Për shkollën e tyre. Për familjen.
Ndërsa ai punonte në Gjermani, Zylfija vazhdonte betejën e saj të heshtur në Kosovë: rritjen dhe edukimin e njëmbëdhjetë fëmijëve.
Njëri larg shtëpisë dhe tjetra në zemër të saj – por të dy duke punuar për të njëjtën ëndërr.
III. TOKA – RRËNJË QË NUK DUHEJ TË SHKULEJ
Sipas historisë së përcjellë nga familja, në vitet ’60 Rrahim Musa bleu tokë nga pronarë serbë në Zogaj të Vushtrrisë.
Për familjen, kjo nuk shihej vetëm si transaksion ekonomik.
Toka ishte vazhdimësi.
Ishte rrënjë.
Ishte bindja se shqiptari duhej të qëndronte në vendin e vet.
Në fillim të viteve ’90, sipas të njëjtit rrëfim, anëtarët e familjes blenë përsëri prona nga pronarë serbë në zonën e Magjunajt.
Por familja kujton edhe një paradoks të dhimbshëm: jo çdo kundërshtim vinte nga pushteti serb. Në raste të caktuara, sipas saj, kishte edhe njerëz nga rrethi shqiptar që i shihnin këto veprime me mosbesim apo kundërshtim.
Ky fenomen – presioni nga jashtë dhe moskuptimi nga brenda – do ta shoqëronte familjen edhe në etapa të tjera.
KISHA E VUSHTRRISË – AMANET PËR BREZAT
Kjo pamje artistike përcjell një mesazh për ruajtjen e identitetit, gjuhës, kulturës dhe bashkimit kombëtar, duke e vendosur Kishën e re si simbol të vazhdimësisë dhe të kujtesës historike.
Në qendër janë brezat e rinj, me librin e gjuhës shqipe, veshjen tradicionale dhe flamurin kuqezi. Mesazhi është i qartë: e ardhmja ndërtohet duke ua përcjellë fëmijëve gjuhën, historinë, kulturën dhe respektin për besimin.
Pamja sjell gjithashtu referenca ndaj politikave historike serbe për çështjen shqiptare. Pohimet dhe citatet e atribuara figurave politike në ilustrim duhen lexuar si pjesë e mesazhit të tij dhe, kur publikohen si citime historike, është mirë të shoqërohen me burimin e saktë dokumentar.
Kisha, në këtë kompozim, bëhet një thirrje kundër përçarjes:
Feja nuk duhet t’i ndajë shqiptarët.
Gjuha na lidh, historia na kujton rrënjët dhe respekti për njëri-tjetrin na forcon.
Kisha e Vushtrrisë – një gurthemel për sot, një amanet për brezat! 🇦🇱✝️
Rrahimi kishte kuptuar një të vërtetë të madhe:
Një popull nuk mbrohet vetëm me tokë. Mbrohet edhe me njerëz të arsimuar.
Prandaj fëmijët u orientuan drejt shkollimit.
Nga ajo familje dolën profesionistë, intelektualë, krijues dhe veprimtarë.
Skënder Musa, sipas rrëfimit familjar, studionte në Fakultetin Juridik në Prishtinë në kushte jashtëzakonisht të vështira.
Familja kujton se, nga frika e kontrolleve policore dhe mobilizimit në ushtrinë jugosllave, ai shmangte udhëtimin normal dhe se indeksin universitar e fshihte për të mos u identifikuar lehtë si student.
Sot ai është avokat.
Ky transformim ka një simbolikë të jashtëzakonshme:
nga studenti që ruante indeksin prej aparatit shtetëror, te juristi që punon me ligjin.
Në fillim të viteve ’90, represioni ndaj shqiptarëve po rëndohej.
Sipas dëshmisë së familjes, Bajram Musa, djali i madh, shërbente si polic, por refuzoi të vazhdonte t’i shërbente një sistemi që familja e përjetonte si shtypës ndaj shqiptarëve.
Ai dorëzoi uniformën.
Familja pohon se më pas ndaj tij u ngrit procedurë penale dhe se u dënua me gjashtë vjet burg, ndërsa më vonë u detyrua të largohej drejt Gjermanisë.
Në kujtesën familjare ky episod përmblidhet në një fjali:
Ndërgjegjja përpara uniformës.
Një kapitull tjetër lidhet me Halil Musën.
Në materialet familjare flitet për atë që përshkruhet si “Guerila e Zagorisë 1992–1996”, një formë veprimtarie ilegale kundër strukturave të regjimit serb.
Rrëfimet përshkruajnë vëzhgime, lëvizje ilegale, përballje me strukturat policore dhe zbulime të rrjeteve informuese.
Sipas materialeve të paraqitura, Halil Musa u dënua në mungesë nga gjykatat e regjimit të atëhershëm.
Një episod që familja e veçon lidhet me një situatë ku, sipas rrëfimit, ekzistonte mundësia e eliminimit të dy personave që mund të zbulonin grupin, por Halili e kundërshtoi këtë.
Mesazhi ishte:
rezistenca nuk duhet të shndërrohet në hakmarrje.
Ky kapitull meriton hulumtim të mëtejshëm dokumentar, sepse mund të ndriçojë një pjesë më pak të njohur të rezistencës shqiptare para luftës së hapur të viteve 1998–1999.
VII. KUR APARATI SHTETËROR TROKISTE NË DERË
Përndjekja e një individi rrallë përfundon vetëm tek individi.
Sipas dëshmive familjare, shtëpia Musa përjetoi kontrolle, presione, arrestime dhe keqtrajtime nga strukturat jugosllave e serbe.
Familja thotë se Rrahimi u arrestua disa herë.
Zylfija dhe fëmijët përjetuan frikën e kontrolleve dhe kërkimeve për djemtë.
Në një moment, jeta nuk ishte më vetëm:
A do të shkojë fëmija në shkollë?
A do të kthehet babai nga kurbeti?
A do të ketë bukë nesër?
Mbi të gjitha qëndronte edhe një pyetje tjetër:
Kush do të jetë i radhës?
Dhe përsëri familja kujton një plagë të veçantë: sipas saj, kishte edhe njerëz të rrethit shqiptar që, në vend të solidaritetit, i shikonin me dyshim për shkak të veprimtarisë së tyre.
Ndonjëherë vetmia e rezistencës është po aq e rëndë sa vetë represioni.
VIII. MIRUSHE MUSA – KUR REZISTENCA BËHET PENË
Jo të gjithë luftojnë me të njëjtat mjete.
Mirushe Musa, poete, krijuese
dhe veprimtare, përfaqëson dimensionin kulturor të kësaj familjeje pene .

Foto nga :MIRUSHE MUSA – ZË I PENËS, KULTURËS DHE ATDHEUT
Në këtë paraqitje artistike prezantohet Mirushe Musa, poete, krijuese dhe veprimtare e çështjes kombëtare, si simbol i gruas shqiptare që përmes fjalës, kulturës dhe angazhimit qytetar i shërben vendit dhe brezave të ardhshëm.
Me plisin e bardhë si shenjë simbolike të trashëgimisë shqiptare dhe me penën në dorë, ajo vendoset pranë imazhit të Kishës së re Katolike Shqiptare në Zogaj të Vushtrrisë. Mesazhi i kësaj pamjeje shkon përtej besimit fetar: një popull e ndërton të ardhmen duke ruajtur rrënjët, por njëkohësisht duke përqafuar dijen, arsimin, shkencën, artin dhe teknologjinë.
Përmes shkrimit ajo ka ruajtur kujtime, përvoja dhe pjesë të historisë familjare.
Në një shtëpi ku dikush përballej me policinë, dikush ndiqte shkollën në kushte të vështira, dikush merrte rrugën e mërgimit dhe dikush përgatitej për rezistencë, Mirushe Musa zgjodhi edhe një armë tjetër:
Sepse ajo që nuk shkruhet rrezikon të humbasë bashkë me brezin që e përjetoi.
Kështu pena bëhet kujtesë.
Dhe kujtesa bëhet një formë tjetër qëndrese.
Pastaj erdhi viti 1998.
Kosova po hynte në kapitullin më të përgjakshëm të historisë së saj moderne.
Musë Musa, atëherë 24 vjeç, ndodhej në Gjermani.
Mund të qëndronte atje.
Por sipas historisë familjare, ai zgjodhi të kthehej në Kosovë dhe t’i bashkohej Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës.

Foto nga MUSË MUSA – ATDHEDASHURI, SAKRIFICË DHE VEPËR QË MBETET
Kjo pamje artistike i kushtohet Musë Musës, duke paraqitur tri dimensione të jetës së tij: angazhimin për atdheun, përkushtimin ndaj familjes dhe kontributin për komunitetin.
Si vullnetar i UÇK-së i ardhur nga Gjermania, ai paraqitet si njeri që në një periudhë të rëndë për Kosovën zgjodhi t’i shërbente vendit të tij. Krahas kësaj, veprimtaria humanitare dhe kujdesi për familjen plotësojnë portretin e një njeriu të lidhur me vendlindjen dhe njerëzit e vet.
Një vend të veçantë zë dhurimi i tokës për Kishë, Qendër Pastorale dhe Varreza – një kontribut që nuk i përket vetëm së sotmes, por synon t’u mbetet në shërbim edhe brezave të ardhshëm.
Kjo hollësi duhet thënë qartë:
Ai nuk po ikte nga lufta drejt Gjermanisë. Ai po kthehej nga Gjermania drejt luftës.
Me këtë vendim, sipas familjes, presioni mbi shtëpinë u shtua.
Rrahimi arrestohej.
Familjarët merreshin në pyetje.
Nëna, motrat dhe anëtarët e tjerë të familjes përballeshin me kontrolle e keqtrajtime gjatë kërkimeve për djemtë.
Njëri mbante armën.
Por çmimin e luftës e paguante e gjithë shtëpia.
Historia nuk duhet të kujtojë vetëm ata që dolën në ballë.
Pas çdo të burgosuri, veprimtari apo luftëtari qëndronte një familje.
Sipas rrëfimit të Mirushes, Agroni, vëllai më i vogël, dhe vajzat e familjes përjetuan gjithashtu pasojat e etiketimit dhe represionit.
Shkollimi ndërpritej.
Jeta normale tronditej.
Fëmijët paguanin një çmim për veprimtarinë e të rriturve.
Edhe ata janë pjesë e kësaj historie.
Dekada më vonë, historia e tokës mori një kuptim tjetër.
Familja tregon se një pjesë e pronës u vu në dispozicion për nismën e Kishës së re Katolike Shqiptare në Zogaj të Vushtrrisë, të cilën familjarët e lidhin me trashëgiminë e hershme të zonës.
Për familjen Musa, kjo nuk paraqitet si veprim kundër një besimi tjetër.
Ata e shohin si një kthim te një pjesë e trashëgimisë së tyre dhe si ushtrim të lirisë së ndërgjegjes.
Por nisma solli përsëri kundërshtime.
Dhe familja e pa veten edhe një herë në një situatë të njohur:
të qëndrojë apo të tërhiqet?
Zgjodhi të qëndrojë.
KISHA – VATËR E BESIMIT, GJUHËS DHE KULTURËS SHQIPTARE
Kjo pamje artistike e paraqet Kishën e re si një urë simbolike ndërmjet besimit, gjuhës shqipe, kulturës dhe kujtesës sonë historike.
Rreth saj janë sjellë simbolikisht figura të historisë, humanizmit dhe kulturës shqiptare, ndërsa në qendër qëndron “Meshari” i vitit 1555, si kujtesë e një prej monumenteve themelore të shqipes së shkruar.

Mesazhi i kësaj pamjeje është se fjala shqipe është ruajtur dhe kultivuar ndër shekuj nga klerikë, shkrimtarë, rilindës e atdhetarë. Nga Buzuku e Bogdani, te Fishta e Mjeda, trashëgimia e shkruar u bë një nga shtyllat e vetëdijes sonë kulturore.
Kisha në këtë ilustrim nuk paraqitet vetëm si vend lutjeje, por edhe si vatër e kujtesës, dijes, kulturës dhe trashëgimisë, që duhet t’u përcillet brezave.
Gjuha shqipe është një thesar që na lidh me të parët dhe na obligon ndaj së ardhmes.
BESIM • GJUHË • KULTURË • ATDHE
Një kishë për besimin – një vatër për kulturën – një amanet për brezat!

Nga Ramiz Tafilaj
Houston, SHBA
Tri zgjedhje, institucione të pakonstituuara dhe një shtet që nuk mund të presë pafundësisht
Kosova nuk ndodhet më vetëm përballë një krize politike. Ajo është futur në një krizë të rëndë institucionale, kushtetuese dhe, mbi të gjitha, morale.
Brenda më pak se tetëmbëdhjetë muajve, qytetarët e Kosovës kanë dalë tri herë në zgjedhje parlamentare: në shkurt 2025, në dhjetor 2025 dhe më 7 qershor 2026.
Sot, pas gjithë këtyre zgjedhjeve, Kosova përsëri nuk ka arritur ta mbyllë procesin e ndërtimit të institucioneve dhe rrezikon të përballet sërish me zgjedhje.
Jo sepse qytetari nuk e ka kryer detyrën e vet. Qytetari ka votuar.
Problemi është se ata që e kanë marrë votën e tij nuk po arrijnë ta shndërrojnë atë votë në institucione funksionale. Këtu qëndron drama e vërtetë e Kosovës së sotme.
Rezultatet përfundimtare të zgjedhjeve të 7 qershorit u certifikuan më 8 korrik. Afati 30-ditor për konstituimin e Kuvendit përfundoi më 7 gusht, por Kuvendi nuk arriti të konstituohej brenda tij. Vazhdimi i seancës u shty për 8 gusht, pra pas skadimit të afatit.
Këtu duhet të jemi të saktë. Afati është tejkaluar. Ky është fakt. Por nëse ky dështim përbën juridikisht shkelje të Kushtetutës, cilat janë pasojat dhe kush mban përgjegjësi kushtetuese, nuk mund ta vendosin partitë sipas interesave të tyre. Fjalën përfundimtare duhet ta japë Gjykata Kushtetuese.Sepse politikanët nuk mund të jenë njëkohësisht palë në konflikt, interpretues të Kushtetutës dhe gjykatës të vetvetes. Por këtu ekziston një dallim shumë i rëndësishëm: Përgjegjësia juridike mund të kërkojë vendimin e Gjykatës Kushtetuese. Përgjegjësia politike ekziston tashmë. Kosova ka mbetur pa institucione të kompletuara brenda afatit. Për këtë dikush duhet të mbajë përgjegjësi politike.
PSE KOSOVA U SOLL PËRSËRI DERI NË MINUTËN E FUNDIT?
Kjo është pyetja që qytetari ka të drejtë t’ia bëjë fituesit të zgjedhjeve, opozitës dhe secilit prej 120 deputetëve: Pse institucionet e Kosovës duhet të sillen vazhdimisht deri në buzë të afateve kushtetuese? Pse negociatat që mund të zhvilloheshin me javë të tëra shtyhen deri në orët e fundit? Pse kompromisi kërkohet vetëm kur ora kushtetuese është duke skaduar? Dhe pse Kushtetuta trajtohet sikur të ishte një pengesë procedurale që duhet kapërcyer në minutën e fundit, në vend që të trajtohet si themeli mbi të cilin qëndron Republika? Albin Kurti dhe Vetëvendosje, si forca që doli e para në zgjedhjet e 7 qershorit, mbajnë barrën më të madhe politike për gjetjen e një zgjidhjeje. Të dalësh i pari në zgjedhje të jep të drejtën për të udhëhequr procesin politik. Por nuk të jep pronësinë mbi shtetin.
Vetëvendosje mori më së shumti vota, por nuk fitoi shumicën absolute për të qeverisur e vetme. Ky është realiteti demokratik që duhet pranuar. Në demokraci, kur nuk i ke 61 vota, duhet të flasësh me të tjerët. Duhet të negociosh dhe duhet të bësh kompromis.
Dhe kur interesi i shtetit e kërkon, duhet të jesh i gatshëm të tërhiqesh edhe nga një emër, një post apo një kërkesë politike.Kompromisi në demokraci nuk është dobësi.
Është përgjegjësi. Sepse asnjë karrige nuk është më e madhe se Kosova.
As ajo e Kryeministrit. As ajo e Presidentit. As ajo e Kryetarit të Kuvendit. As ajo e një deputeti.
OPOZITA NUK MUND TË QËNDROJË SI SPEKTATORE
Megjithatë, do të ishte e padrejtë dhe politikisht e pasaktë që e gjithë përgjegjësia t’i ngarkohej vetëm Albin Kurtit dhe Vetëvendosjes. PDK, LDK, AAK dhe deputetët e tjerë janë zgjedhur gjithashtu për t’i shërbyer Kosovës dhe për të ndërtuar institucione.
Opozita ka të drejtë të kundërshtojë. Ka të drejtë të mos votojë një kandidat që nuk e konsideron të pranueshëm. Ka të drejtë të kërkojë respektimin rigoroz të Kushtetutës.
Por opozita nuk duhet ta konsiderojë dështimin e kundërshtarit si fitore të saj, nëse çmimin e atij dështimi e paguan Kosova. Kur pozita mendon: Ose bëhet siç them unë, ose nuk bëhet fare, kemi arrogancë politike. Kur opozita mendon: Sa më keq për pushtetin, aq më mirë për ne,kemi papërgjegjësi politike.Në të dyja rastet humbësi është i njëjtë:
Kosova.
NDËRSA POLITIKANËT NUMËROJNË VOTAT, QYTETARI NUMËRON PROBLEMET
Kjo krizë nuk zhvillohet vetëm brenda sallës së Kuvendit. Pas saj qëndron qytetari.
Ndërsa partitë numërojnë votat për poste, qytetari numëron problemet e përditshme.
Ai nuk mund ta paguajë energjinë me deklarata politike. Nuk krijohen vende pune me konferenca shtypi Nuk rriten pagat me akuza ndërmjet partive.
Nuk përmirësohen arsimi dhe shëndetësia duke numëruar se kush e mundi politikisht kundërshtarin. Dhe nuk ndërtohet e ardhmja e fëmijëve duke e mbajtur shtetin në krizë të përhershme. Shteti ekziston për qytetarin. Qytetari nuk ekziston për partitë.
Kjo është arsyeja pse kriza e institucioneve nuk është vetëm krizë e politikanëve.
Është krizë që prek jetën, sigurinë dhe të ardhmen e secilit qytetar të Kosovës.
SA HERË DUHET TË VOTOJË QYTETARI?
Kosovarët votuan në shkurt 2025. Votuan përsëri në dhjetor 2025.
Votuan për herë të tretë më 7 qershor 2026. Tani vendi rrezikon të përballet përsëri me zgjedhje. Por duhet ta shtrojmë një pyetje shumë të thjeshtë:
Çfarë do të zgjidhin zgjedhjet e katërta nëse politikanët hyjnë në to me të njëjtën mendësi?
Nëse qytetari voton përsëri dhe partitë përsëri nuk arrijnë të krijojnë institucione, çfarë bëjmë? Zgjedhje të pesta? Pastaj të gjashta? Ku përfundon kjo?Demokracia nuk është vetëm e drejta e qytetarit për ta hedhur votën në kuti. Demokracia është edhe detyrimi i të zgjedhurve që atë votë ta shndërrojnë në institucione funksionale.Përndryshe, zgjedhjet rrezikojnë të shndërrohen nga instrument i demokracisë në instrument të ikjes nga përgjegjësia politike.
KOSOVA NUK ËSHTË PRONË E ASKUJT
Klasa politike duhet t’ia kujtojë vetes një të vërtetë themelore:
Kosova nuk është krijuar për Albin Kurtin apo Vjosa Osmanin. Nuk është krijuar për Vetëvendosjen. Nuk është krijuar për PDK-në, LDK-në apo AAK-në.
Kosova nuk është pronë e asnjë partie dhe e asnjë politikani.
Ajo është ndërtuar mbi sakrificën e brezave: mbi burgje, përndjekje, demonstrata, rezistencë, luftë, gjak dhe mbi mbështetjen historike të miqve dhe aleatëve të saj.
Prandaj është moralisht e papranueshme që një Republikë e fituar me aq shumë sakrifica të mbahet peng për poste politike.
Në kohën e represionit serb e dinim kush ishte kundërshtari. Atëherë luftonim që t’i kishim institucionet tona. Sot i kemi. Dhe pikërisht për këtë arsye nuk kemi të drejtë t’i paralizojmë vetë. Kushtetuta është e jona. Kuvendi është i yni. Qeveria është e jona.Republika është e jona. Prandaj edhe përgjegjësia për funksionimin e tyre është e jona.
Nuk kemi më një okupator të cilit mund t’ia ngarkojmë fajin për paralizimin e institucioneve tona. Sot përgjegjësinë duhet ta kërkojmë brenda vetes.
KUSHTETUTA NUK MUND TË KETË VERSION PARTIAK
Është fakt se afati i përcaktuar për konstituimin e Kuvendit ka kaluar pa përfunduar procesi. Por nuk i takon një partie, një deputeti, një analisti apo një editorialisti të japë vendimin përfundimtar nëse kemi shkelje të Kushtetutës dhe cilat janë pasojat juridike.
Këtë duhet ta përcaktojë Gjykata Kushtetuese. Dhe duhet ta bëjë me urgjencë.
Sepse Kosova nuk mund të funksionojë me disa versione të Kushtetutës: një të pozitës, një të opozitës dhe një tjetër sipas interesit politik të ditës. Republika ka vetëm një Kushtetutë.
Ajo duhet të vlejë njësoj për fituesin dhe humbësin, për pozitën dhe opozitën, për Presidentin, Kryeministrin dhe çdo deputet. Kushtetuta nuk është pronë e shumicës.
Ajo është mburoja e Republikës.
KUSH ËSHTË FAJTOR?
Këtu duhet të jemi të drejtë. Nuk është e saktë të thuhet se të gjithë janë njësoj fajtorë. Përgjegjësia më e madhe politike i takon fituesit të zgjedhjeve, sepse ai kërkon mandatin për ta udhëhequr vendin dhe, rrjedhimisht, ka detyrimin e parë për të kërkuar shumicën dhe zgjidhjen. Albin Kurti nuk mund ta kërkojë privilegjin politik të fituesit dhe, kur nuk krijohet shumica, t’ia transferojë të gjithë përgjegjësinë opozitës.
Privilegji për të udhëhequr sjell me vete edhe barrën për të gjetur zgjidhje. Por as opozita nuk mund të qëndrojë si spektatore dhe të presë dështimin e Kurtit, nëse bashkë me të po dëmtohet Kosova. Nëse digjet shtëpia, nuk ka shumë rëndësi në cilën dhomë filloi zjarri.
Detyra e parë është ta shpëtojmë shtëpinë.Dhe shtëpia jonë quhet Kosovë.
ÇFARË DUHET BËRË TANI?
Së pari, Kosovës i duhet qartësi kushtetuese. Çështja e tejkalimit të afatit duhet të marrë përgjigje të qartë juridike dhe institucionale. Askush nuk duhet ta interpretojë Kushtetutën sipas nevojave të veta politike. Së dyti, drejtuesit e partive duhet të ulen në një tryezë serioze politike. Pa kamera. Pa fjalime elektorale. Pa ultimatume. Pa gara se kush e fyen më shumë kundërshtarin. Kosova nuk ka nevojë për një konferencë tjetër shtypi ku secili shpall tjetrin fajtor. Kosova ka nevojë për marrëveshje. Së treti, fituesi i zgjedhjeve duhet ta pranojë parimin themelor të parlamentarizmit: të dalësh i pari nuk do të thotë të zotërosh gjithë pushtetin. Kur nuk ekziston shumica parlamentare, kompromisi nuk është tradhti.
Është demokraci dhe përgjegjësi shtetërore. Së katërti, opozita duhet të dëshmojë se alternativa e saj politike është më shumë se bllokimi i kundërshtarit. Kush pretendon se mund ta qeverisë Kosovën nesër duhet të tregojë sot se është i gatshëm ta mbrojë funksionimin e saj. Së pesti, institucionet duhet të krijojnë një praktikë politike dhe kushtetuese që nuk lejon që çdo proces i ardhshëm të shtyhet deri në minutën e fundit. Afatet kushtetuese duhet të jenë kufij të përgjegjësisë, jo objekt kalkulimesh politike.
Dhe së fundi, nëse pas shterimit të të gjitha mundësive kushtetuese zgjedhjet bëhen të pashmangshme, atëherë qytetarit duhet t’i thuhet e vërteta.
Kush e solli Kosovën përsëri në zgjedhje? Kush refuzoi kompromisin? Kush kishte mundësi ta zhbllokonte situatën dhe nuk e bëri? Kush e vendosi interesin partiak mbi interesin shtetëror? Qytetari ka të drejtë t’i dijë këto përgjigje para se t’i kërkohet përsëri vota.
KOSOVA DUHET TË FITOJË
Kosova nuk u bë shtet që partitë të kenë ku të luftojnë për karrige. Kosova u bë shtet që qytetari i saj të jetojë i lirë, me dinjitet dhe me institucione që funksionojnë. Breza të tërë sakrifikuan që ne ta kemi Kuvendin tonë, Qeverinë tonë, Kushtetutën tonë dhe shtetin tonë. Askush nga ne nuk ka të drejtë morale që atë sakrificë ta shndërrojë në monedhë për pazare politike. Kosova ka kaluar okupimin. Ka kaluar luftën. Ka kaluar varfërinë dhe izolimin. Ka kaluar negociata të vështira dhe sakrifica të jashtëzakonshme. Ka shpallur pavarësinë dhe ka ndërtuar shtetin me ndihmën e miqve dhe aleatëve të saj.
Do të ishte një ironi tragjike e historisë që shtetin të cilin nuk arritën ta gjunjëzonin armiqtë, ta paralizonim ne vetë për shkak të posteve dhe karrigeve politike.
Prandaj mesazhi për Albin Kurtin, Vjosa Osmanin, drejtuesit e opozitës dhe të gjithë deputetët duhet të jetë i qartë: Uluni dhe bisedoni. Gjeni kompromisin. Respektojeni Kushtetutën. Mbroni institucionet. Dhe, mbi të gjitha: Mos e poshtëroni votën e qytetarit dhe mos e mbani peng Kosovën. Sepse mandati i deputetit nuk është pronë personale. Është besim i dhënë përkohësisht nga populli. Prandaj sot pyetja nuk është kush do ta mundë kë. Nuk është nëse Kurti do ta mundë opozitën apo opozita Kurtin. Nuk është kush do ta marrë Kryeministrinë, Presidencën apo Kryesinë e Kuvendit. Pyetja është shumë më e madhe Kush është i gatshëm ta vendosë Kosovën mbi vetveten? Kryeministrat do të ndërrohen. Presidentët do të ndërrohen. Kryetarët e Kuvendit do të ndërrohen. Deputetët do të ndërrohen. Partitë do të fitojnë dhe do të humbin.
Por Kosova nuk guxon të humbasë. Në fund të kësaj krize nuk duhet të ketë rëndësi se cila parti doli fituese. Nuk duhet të fitojë një politikan mbi një tjetër. Nuk duhet të fitojë pozita mbi opozitën. As opozita mbi pozitën. Duhet të fitojë shteti.Duhet të fitojë qytetari.
DUHET TË FITOJË KOSOVA.